In Torhout zorgen diverse initiatieven van Hart boven Hard voor een sterke gemeenschap. Iedereen is welkom en solidariteit staat centraal. Activiteiten zoals een tweedehandskledingwinkel, huiswerkbegeleiding en een jaarlijkse geefmarkt helpen inwoners en nieuwkomers elkaar te ondersteunen en te verbinden.
Kernvrijwilliger Marijke steekt op het einde van een hartverwarmende, verbindende potluck nog een prachtige flyer in mijn handen waarop staat wat Hart Boven Hard Torhout allemaal doet. De verandering is ook hier een kwestie van doen. Ik sluit aan op een picknick in het hart van West-Vlaanderen op zondag 18 augustus. Rebelle – dat instaat voor een sterk huiswerkondersteuningsaanbod – organiseert mee.
De harte-robe
Christine steekt van wal over de Harte-robe, een laagdrempelige modieuze tweedehandskledijwinkel. De plek vervult een concrete nood, de scheiding tussen gebruikers en vrijwilligers loopt bewust op een dunne lijn, iedereen is welkom om mee kledij op te hangen en te sorteren. Er zijn veel helpende handen in het omgebouwde kantoor van een voormalig VDK-kantoor.
Kledij komt binnen via burgers uit Torhout en de omgeving, maar ook via winkels met overschotten. De vrijwilligersequipe is trouwens snel gegroeid: van 7 naar 30 betrokken en solidaire handen.
Vele babbels
Muna komt uit Syrië, ze woont nu vier jaar in Torhout met haar ouders. Waarom Hart boven Hard belangrijk is? “Het is belangrijk om een deel van de samenleving te zijn”, antwoordt ze. Hoe raak kan een antwoord zijn? Muna bakt brood in de lokale supermarkt, ik beloof haar eens langs te komen.
Layal komt uit Gaza, ze heeft werk gevonden in het ziekenhuis Sint-Jan in Brugge. Haar zoon van 9 is trots op zijn gele karategordel. “Torhout is een rustige stad om te wonen”, zegt de krachtige vrouw en moeder. Als ze tijd vindt, helpt ze mee op de jaarlijkse geefmarkt van Hart boven Hard. Marijke en andere vrouwen vangen haar kleinste op, zodat Layal haar werk kan behouden. Solidariteit heeft hier een zeer concrete smoel.
Huiswerksteun
Ik heb een lang gesprek met Iftara van Rebelle die hard en hart betrokken is bij de huiswerkbegeleiding. 40 kinderen worden in de bibliotheek het hele schooljaar door ondersteund met rekenen, met taal … Er is een warme band met de ouders. Ik vraag Iftara welke welzijnseffecten hun aanbod heeft, ze steekt van wal met een krachtige opsomming.
De kinderen voelen zich meer zelfzeker, maar ook ouders bloeien mee open. In die vier jaar dat ze bezig zijn, durven ze meer vragen te stellen, ook aan het bibliotheekpersoneel bijvoorbeeld. Hun verhoogde betrokkenheid geven Iftara en de vele vrijwilligers een boost om door te gaan.
Als vrijwilliger kan je kiezen om je op het ondersteunen van huiswerk te focussen, maar vaak worden er banden gesmeed die veel verder gaan. Huiswerkbegeleiders worden dan échte buddy’s die nieuwkomers wegwijs maken in de complexe en vaak erg nieuwe samenleving. Robuuste netwerken maken een gigantisch verschil voor je mentaal welzijn.
De Nederlandse armoede-expert Tim ’s Jongers schrijft daarover in Armoede uitgelegd aan mensen met geld op pagina 80: “Van de mensen die hun shit niet kunnen uitsourcen, en de overheid dus nodig hebben om het te redden, wordt paradoxaal genoeg het meeste instantiekapitaal verlangd. Ze hebben met eindeloos veel formulieren, regels, loketten, hulpverleners (…) te maken”. Om te weten hoe de overheid werkt, waar je precies moet zijn en hoe je het beste met instanties kan communiceren is een buddy geen overbodige luxe natuurlijk …
We discussiëren over de zin en onzin van huiswerk. Iftara stelt dat huiswerk geen oorzaak van stress mag zijn voor kinderen en ouders, met Rebelle zoeken ze naar manieren om dat evenwicht aan te kaarten met het beleid en de lagere scholen. Aanvullend op het aanbod tijdens het schooljaar is er ook nog Zomerlezen in de grote vakantie. Er wordt op geen solidaire inspanning gekeken in Torhout.
In de missie van Hard boven Hard Torhout lees ik dat ze “mensen willen samenbrengen, zonder drempels”. Het is duidelijk dat die warme verbindingen een enorm verschil maken in Torhout.
Tussendoor en terugreizend
Ik leer ook Marc en Magda kennen, een kersvers koppel. Hier gewoon samenzijn is de essentie. Een warme ontmoeting mogen we nooit minimaliseren, maar diep koesteren. Bjorn en Elie tonen YouTubefilmpjes van Dreun XL, ze definiëren zich met zichtbare trots als bruutrock en traden al op in de Trix en op de Gentse feesten.
Tim ’s Jongers heeft het uitgebreid over het belang van terug grip hebben op je leven, ik bedenk me hoe de vele solidaire burgers van Torhout daar prachtig werk bij leveren.
Stefaan Segaert werkt bij Hart boven Hard. Daarvoor was hij aan de slag als buurtopbouwwerker bij Saamo vzw en educatief medewerker bij Avansa Waas-en-Dender. Hij woont in Lokeren en is oprichter van de lokale LETS-groep, van een ecologisch soepkarproject i.s.m. Alderande en was betrokken bij de opstart van Repair Cafés in de regio Waasland.
Voor de Trefdag sociaal-cultureel werk van Socius op 21 november 2024 – Cultuur voor welzijn – fietste hij rond in Vlaanderen en Nederland op zoek naar verhalen over welzijn.




