Voor het derde jaar op rij gaat Knack op zoek naar initiatieven die de democratie versterken. De mensen achter het sterkste project worden dit najaar bekroond tot Knack-helden van de Democratie 2026.

Er wordt weleens gezegd dat democratie een werkwoord is. Dat een democratie niet alleen bestaat uit instellingen, wetten en verkiezingen, maar ook uit mensen die zich actief met de samenleving en de politiek bemoeien. Uit burgers die bereid zijn om hun eigen standpunt te overstijgen, andere visies ernstig te nemen en deel te nemen aan het publieke debat.

Vanuit die filosofie veronderstelt een goed werkende democratie actief engagement. Om dat engagement in de kijker te zetten, gaan Knack, Socius, De Federatie, De Ambrassade en het Hannah Arendtinstituut jaarlijks op zoek naar de Helden van de Democratie: individuen, collectieven en organisaties die de democratie versterken. Voorgaande edities hebben ons geleerd dat het verenigingsleven in Vlaanderen en Brussel barst van de initiatieven die bouwen aan een democratische samenleving en inspireren tot weerbaarheid.

Zo werd De Zuidpoort in 2024 bekroond omdat die een stappenplan ontwikkelde voor volwaardige beleidsparticipatie. Dankzij dat stappenplan worden burgers actief betrokken bij het beleid en kunnen mensen die dreigen af te haken terug deelnemen aan de democratie. In 2025 werd de fakkel doorgegeven aan Umbrella Refugee Committee, omdat zij bruggen bouwen tussen nieuwkomers en burgers, beleid en praktijk.

Ook in 2026 gaan we op zoek naar acties en projecten die bruggen bouwen, mensen een stem geven, kansen bieden aan nieuwe ideeën, de spelregels veranderen en zoeken naar duurzame en solidaire oplossingen. Of je nu de inrichting van jouw buurt aanpakt, de ecologische voetafdruk van je gemeente verkleint, kinderen in armoede aan het woord laat of iedereen warm maakt om doordacht hun stem uit te brengen.

Welke initiatieven komen in aanmerking?

Alle originele, motiverende en inspirerende projecten, groot of klein, die een brug slaan tussen verschillende stemmen, visies en meningen. Initiatieven die afstappen van zwart-witdenken en voluit gaan voor grijstinten, nuance en een brede waaier aan standpunten. Die mensen uitdagen om te twijfelen. Projecten die inzetten op structurele verandering en zo heldhaftig onze samenleving mee vormgeven.

Wat krijgt de winnaar?

Uit alle inzendingen selecteert een professionele jury vijf projecten die op Knack.be zullen worden uitgelicht. Uit die vijf projecten zal Knack een winnaar kiezen, die zich de Knack-held van de Democratie 2026 mag noemen. De winnaar mag een onderzoeksproject bestellen dat de redactie zal uitwerken óf krijgt een dubbelinterview met iemand naar keuze: een minister of bekende Vlaming, alles kan.

Hoe stel je je kandidaat met jouw project?

Stuur een e-mail naar democratiehelden@knack.be met daarin een omschrijving van het initiatief in maximaal 500 woorden. Probeer in die omschrijving een antwoord te formuleren op de volgende vragen:

  • Hoe draagt het project bij aan het redden van de democratie?
  • Wat is de ambitie van het project?
  • Hoe pak je dat aan?
  • Wie is er betrokken en hoe engageer je die mensen?

Timing

  • Dien jouw project uiterlijk zondag 1 november in via democratiehelden@knack.be.
  • In de week van 2 november stelt een professionele jury een shortlist op met vijf geselecteerde projecten.
  • In de week van 9 november wordt die shortlist gepubliceerd op Knack.be en kiest Knack één winnaar.
  • Op zondag 15 november wordt die winnaar bekendgemaakt en reiken we de prijs uit in Gent.
  • Knack-helden van de Democratie is een project van Knack in samenwerking met het Hannah Arendt Instituut, Socius, De Federatie en De Ambrassade.